Ο Π. Γεωργιάδης είναι Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ)
Διόνυσος 30/09/2026
Οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να γίνονται κτήμα του ανθρώπινου δυναμικού μιας επιχείρησης και ασφαλώς μια κρατικής υπηρεσίας συμπεριλαμβανομένης της τοπικής αυτοδιοίκησης. Το προσωπικό μιας ιδιωτικής επιχείρησης αντιλαμβάνεται ευκολότερα την αναγκαιότητα των μεταρρυθμίσεων και έχει θετική αντίληψη στις καινοτομίες που αυξάνουν την παραγωγικότητα και ευνοούν τον ανταγωνισμό. Στις δημόσιες υπηρεσίες οι μεταρρυθμίσεις για διάφορους λόγους συναντούν μεγαλύτερες δυσκολίες και προϋποθέτουν σταθερή πολιτική βούληση και ικανότητες ηγετικές της υπηρεσιακής ηγεσίας να πείσουν και να ενθαρρύνουν το ανθρώπινο δυναμικό για τα γενικότερα και ειδικότερα οφέλη που θα προκύψουν για τους ίδιους, αλλά πρωτίστως για την εξυπηρέτηση των πολιτών που είναι αντιμέτωποι με γραφειοκρατικές αγκυλώσεις και συχνά με αδιαφορία στην επίλυση προβλημάτων καλής διαβίωσης.
Στον δημόσιο τομέα έχει επιτευχθεί σημαντική πρόοδος αξιοποιώντας και τις θεμελιώδεις καινοτομίες από το παρελθόν, ώστε να κτιστεί ένα πληροφοριακό οικοδόμημα ικανό να εξυπηρετεί ανάγκες πολιτών χωρίς άσκοπες μετακινήσεις και απώλεια χρόνου ακόμα και για απλές τυπικές διαδικασίες. Στον τομέα της αυτοδιοίκησης δεν φαίνεται να έχει επιτευχθεί αντίστοιχη πρόοδος, αν και θεωρητικά ισχύει η δέσμευση ότι οι δήμοι είναι ο εγγύτερος θεσμός στον πολίτη. Εξακολουθεί να υπάρχει σε μεγάλο βαθμό η αδυναμία απρόσκοπτης εξυπηρέτησης με την συνδρομή της νέας τεχνολογίας και επικρατεί η έλλειψη συντονισμού με το αρμόδιο Υπουργείο για την “παραγωγή” ομοιογενών εφαρμογών για τις απαραίτητες διοικητικές και οικονομικές λειτουργίες.
Κρίσιμη παράμετρος για την ομαλή κατά το δυνατόν εισαγωγή της τεχνολογίας, με την ταχύτητα που εμφανίζεται να προχωρά ιδιαίτερα η Τεχνητή Νοημοσύνη, είναι η επιμόρφωση του προσωπικού των Δήμων. Ιδανικό θα ήταν να σχεδιαστούν προγράμματα εκπαίδευσης σε συνεργασία με το Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης και να αρχίσει η σταδιακή εξάπλωση, αρχής γενομένης εκεί που υπάρχουν οι καλύτερες προϋποθέσεις αποδοχής και επιτυχίας.
Το τελευταίο χρονικό διάστημα εκδηλώνονται έντονες φωνές ανησυχίας για τους κινδύνους που θα μπορούσε να προκαλέσει η Τεχνητή Νοημοσύνη εναντίον του δημιουργού της, δηλαδή εναντίον της ανθρωπότητας. Σε αυτό το κείμενο δεν χωράει μια συστηματική καταγραφή για τα συν και τα πλην και τους τρόπους αποφυγής καταστροφικών εξελίξεων αν ο έλεγχος λειτουργίας των μοντέλων της Τεχνητής Νοημοσύνης ξεφύγει από τον σκοπό για τον οποίον αυστηρά προορίζονται. Στην προκειμένη περίπτωση των κρατικών υπηρεσιών και των ΟΤΑ, τα βοηθητικά εργαλεία της ΑΙ που έχουν σχεδιασθεί είναι πλήρως “ακίνδυνα” και εξαιρετικά “έξυπνα” για να ενσωματωθούν στο εργασιακό περιβάλλον.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει τους υπαλλήλους των Δήμων να εξοικονομούν χρόνο, να συντάσσουν έγγραφα, να οργανώνουν τις εργασίες τους και να εξυπηρετούν καλύτερα τους πολίτες, χωρίς να αντικαθιστά την ανθρώπινη κρίση και την ευθύνη του υπαλλήλου.
Στον επίλογο αυτού του άρθρου θα ήθελα να καταθέσω δυο σκέψεις ώστε ο Δήμος Διονύσου να παρακολουθήσει εκ του σύνεγγυς τις καινοτομίες, να φροντίσει για την συστηματική εκπαίδευση του προσωπικού και να αναζητά οικονομικούς πόρους από τα ευρωπαϊκά και ελληνικά χρηματοδοτούμενα προγράμματα.
Στον Οργανισμό Εσωτερικών Υπηρεσιών (ΟΕΥ), που ήδη έχει καθυστερήσει να έρθει για τελική έγκριση στα αρμόδια όργανα του Δήμου, είναι απαραίτητο να προβλεφθούν δυο νέες υπηρεσιακές δομές με τις ονομασίες “Γραφείο Εκπαίδευσης-Επιμόρφωσης του Προσωπικού” και “Γραφείο Προσέλκυσης Χρηματοδοτήσεων”. Δομές που εμπλουτίζουν με νέα αντίληψη και δράσεις τις λειτουργίες και την προοπτική ενός Δήμου που οφείλει να κοιτάει προς το μέλλον.
